Belevenistrap, Activatie tools
Interactief traplopen op de mytylschool: wat kinderen bij Rijndam ons vertelden over bewegen, spelen en motivatie
Bewegen is voor veel kinderen op een mytylschool geen vanzelfsprekendheid. De trap is voor veel van hen een dagelijkse oefening, onderdeel van revalidatie, begeleid door therapeuten en herhaling. Functioneel en noodzakelijk, maar zelden iets om naar uit te kijken.
In opdracht van Rijndam ontwikkelden wij de Belevenistrap om daar verandering in te brengen. Via interactieve LED-animaties op de treden reageert de trap op elke stap. Er verschijnt een regenboog. Er komen muntjes tevoorschijn. Een vogeltje fladdert mee. De trap wordt een beleving in plaats van een opdracht.
Bij Rijndam Revalidatie in Rotterdam werd na plaatsing van de Belevenistrap een evaluatie uitgevoerd. Het doel: toetsen of de innovatie in de praktijk doet wat ze beoogt te doen. Hebben kinderen meer motivatie om te oefenen met traplopen? Ervaren ze de interactieve animaties als positief?
Om dat te onderzoeken werden negen kinderen bevraagd. Niet via vragenlijsten of scores, maar in gesprek, nadat ze een aantal keer de trap op en neer liepen met verschillende spellen en belevingen.
Wat de kinderen vertelden
De algemene waardering was duidelijk. Kinderen vonden de trap met animaties leuker dan zonder. Gevraagd naar hun favoriete beleving kwamen de regenboog en de muntjes het vaakst naar voren. De wolken vielen minder in de smaak, maar ook daar hadden de kinderen meteen ideeën over hoe dat beter kon.
Wat opviel was hoe concreet de kinderen dachten. Ze bleven niet bij “leuker” of “minder leuk”. Ze dachten mee. Een strand op de trap, met iets wat beweegt als je een trede neemt. Een trein. Diertjes die reageren op je stappen. En het mooiste idee: een poes die langs de leuning meeloopt naar boven terwijl jij de trap beklimt.
Fantastische creatieve ideeën die ook nog eens volledig uitvoerbaar zijn! Deze kinderen verdienen een enorme pluim, want zij leverden ideeën waar wij binnenkort echt mee aan de slag gaan, zodat zij en alle andere kinderen na hen er zelf mee kunnen oefenen en van kunnen genieten.
Veiligheid en motivatie gaan samen
Een vraag die bij elk kind gesteld werd, was of het spannend voelde om te lopen, en of ze zich veilig voelden op de trap. Die vraag is op een mytylschool geen bijzaak. Voor kinderen die motorisch kwetsbaar zijn, is vertrouwen in het eigen lichaam een voorwaarde voor bewegen. Angst voor vallen of onzekerheid over balans werkt remmend, ook als de wil er is.
De kinderen gaven aan zich goed te voelen op de trap. De animaties leidden hen niet af van hun veiligheid, ze maakten de stap aantrekkelijker zonder dat het ten koste gaat van de veiligheid. Dat is precies wat een interactieve omgeving in een revalidatie context moet doen: motivatie verhogen zonder dat het ten koste gaat van de veiligheid.
Wat dit zegt over kinderen en co-ontwerp
De onderzoeksopzet van Rijndam was eenvoudig en effectief. Door kinderen niet alleen te vragen wat ze vonden maar ook wat ze wilden zien, en door door te vragen op elk idee dat ze noemden, ontstond er iets wat verder gaat dan een tevredenheidsonderzoek. De kinderen werden mede-ontwerpers.
Daarom hebben samenwerkingen als deze, waarde voor alle partijen. Een aantal van de spelideeën die uit deze gesprekken kwamen, worden uitgewerkt. Binnenkort kunnen kinderen uit nog meer spellen kiezen.
Maar het heeft ook bredere waarde voor mytylscholen die nadenken over hun omgeving. Kinderen met een beperking hebben helaas niet altijd de regie over wat er met hen gebeurt. De therapie is gepland. De oefening is voorgeschreven. De omgeving is ingericht door volwassenen. Een trap die reageert op jouw stap, en waar jij mag kiezen welk spel er speelt, geeft een klein beetje regie terug.
Ook een gang kan een avontuur én uitnodiging tot mobiliseren zijn.
Rijndam koos voor het interactief maken van de trap. Maar hetzelfde principe werkt ook op de muren in gangen. Muren die je nieuwsgierig maken. Die uitnodigen om te bewegen, naar een volgend punt toe, om ook dat te ontdekken.
Met interactieve muren en sensoren waar je met je rolstoel langs kunt racen of wandelen, een verhaal dat zich stap voor stap laat ontdekken. Voor kinderen die elke dag oefenen met lopen of rollen is dat geen bijzaak. Het brengt iets wat ‘gewoon’ oefenen niet altijd brengt: echt plezier.
Voor mytylscholen en zorgcoördinatoren
De ervaringen bij Rijndam laten zien dat een interactieve omgeving goed landt bij de kinderen voor wie het bedoeld is. Benieuwd wat een interactieve omgeving kan betekenen voor de kinderen op jouw zorginstelling? We denken graag met je mee.
